Chuyện này mình thấy lặp đi lặp lại 10 năm nay. Người ta lao đầu vào tìm cách tối ưu url, đọc đủ các bài hướng dẫn trên mạng, tin rằng chỉ cần đổi đường dẫn ngắn, bỏ vào từ khóa là thứ hạng sẽ bay lên. Rồi 2 tuần sau họ quay lại khóc, traffic rơi 60% không biết lỗi ở đâu. Không ai báo trước cho họ rủi ro. Không ai nói rằng đây là một trong những hành động nguy hiểm nhất bạn có thể làm với website của mình.
Không có chủ đề nào trong SEO bị hiểu lầm nhiều đến thế. Không có chủ đề nào mà người ta sẵn sàng đánh đổi cả năm công sức chỉ vì một lời khuyên nửa vời nhiều đến thế. Hôm nay mình sẽ kể hết mọi thứ mình biết về chuyện này, sau đủ loại thảm họa mình đã chứng kiến.
URL không phải yếu tố xếp hạng. Nhưng nó giết thứ hạng của bạn mỗi ngày
Chúng ta bắt đầu với sự thật đầu tiên, cái mà 90% bài hướng dẫn trên mạng không dám nói thẳng: Google từ nhiều năm nay đã công bố URL chỉ là một tín hiệu xếp hạng rất rất nhỏ. Nhỏ hơn rất nhiều nội dung. Nhỏ hơn rất nhiều backlink. Nhỏ hơn cả tốc độ tải trang.
Bạn có thể có URL xấu nhất thế giới, nhưng nếu có 50 backlink chất lượng trỏ vào, nó vẫn sẽ đứng trên trang có URL hoàn hảo nhưng không có tín hiệu nào khác. Đó là sự thật. Nhưng cũng có một sự thật khác không ai nói: URL giết thứ hạng của bạn, không phải qua điểm xếp hạng của Google, mà qua ngón tay của chính người dùng.
Hãy thử tưởng tượng. Bạn đang tìm “giường gỗ sồi giá rẻ”. Trên trang kết quả hiện ra 2 đường link cạnh nhau. Một cái là domain.com/san-pham/1298374. Một cái là domain.com/giuong-go-soi-gia-re. Bạn bấm cái nào? Không cần nghĩ, bạn bấm cái thứ hai. Mọi người cũng vậy.
Thống kê mình thu thập được trên 1200 từ khóa cho thấy URL có chứa từ khóa tìm kiếm tăng tỷ lệ nhấp trung bình 18%. Và tỷ lệ nhấp mới là thứ thật sự kéo thứ hạng lên. Đó không phải Google cho bạn điểm thưởng. Đó là người dùng tự bỏ phiếu cho bạn. Đây chính là điểm mọi người hiểu sai về cách tối ưu url. Không phải Google thích URL có từ khóa. Là con người thích nó. Và Google chỉ đi theo cái mà con người chọn.
Quy tắc rất đơn giản: nếu bạn có thể bỏ từ khóa vào URL một cách tự nhiên, không nhồi nhét, không làm nó dài ra lê thê, thì hãy làm. Nếu không, để yên đi. Thà URL không có từ khóa còn hơn URL trông như spam. Không bao giờ đáng để làm xấu trải nghiệm người dùng chỉ vì một mẹo SEO nhỏ.
Cấu trúc phẳng hay có danh mục? Câu trả lời không ai nói với bạn
Mọi người cứ tranh cãi mãi. Một phe đứng lên hét bỏ phẳng hết tốt nhất. Phe còn lại đứng lên hét phải có danh mục 2 tầng chuẩn SEO. Cả hai đều sai. Cả hai đều chỉ nói một nửa sự thật.
Nếu trang bạn có dưới 200 trang: Bỏ phẳng hết. Đừng có làm cái domain.com/noi-that/giuong/go-soi/bai-viet. Google không cần cái đó. Bạn cũng không cần cái đó. Mỗi tầng danh mục bạn thêm vào là một lớp ma sát thêm cho bot thu thập dữ liệu. Với site nhỏ, đó chỉ là thứ lãng phí ngân sách thu thập.
Mình từng hỗ trợ một blog du lịch có 72 bài. Người chủ trước đó chia thành 3 cấp danh mục. Mình bảo bỏ hết, đẩy toàn bộ bài lên tầng gốc. 3 tuần sau traffic tăng 37%. Không thay đổi nội dung gì. Không thêm backlink gì. Chỉ bỏ đi các tầng danh mục vô nghĩa.
Nhưng khi bạn có trên 1000 trang, thì mọi thứ đảo ngược. Lúc đó bạn không thể lọc 1000 URL trong GSC để xem nhóm nội thất đang chạy thế nào. Cấu trúc danh mục lúc này không phải cho Google, đó là cho bạn để quản lý và đo lường. Và quy tắc vàng duy nhất: nếu bạn đang chạy cấu trúc nào mà đang ổn, đừng đổi. Dù mọi người trên mạng nói nó sai. Nếu nó đang hoạt động, không có lý do nào hợp lý để đập đi xây lại.
Khi nào bạn mới nên thay đổi URL. Và khi nào bạn phải để yên nó mãi mãi
Đây là phần quan trọng nhất. Hãy đọc kỹ. 90% trường hợp mọi người tìm cách tối ưu url, họ không nên làm gì cả. Thay đổi URL là hoạt động rủi ro thứ hai trong toàn bộ SEO, chỉ đứng sau xóa nội dung. Ngay cả khi bạn làm đúng mọi quy trình, đặt 301 hoàn hảo, bạn vẫn có thể mất thứ hạng. Đôi khi nó không bao giờ hồi phục hoàn toàn.
Bạn chỉ nên đổi URL nếu và chỉ nếu rơi vào một trong 4 trường hợp dưới đây:
- URL hiện tại có tham số rác, id ngẫu nhiên không thể đọc được.
- URL dài hơn 120 ký tự, có đủ loại ký tự đặc biệt không liên quan.
- Bạn vừa dọn lại toàn bộ cấu trúc trang, không còn cách nào khác.
- Trang đó chưa có bất kỳ backlink bên ngoài nào trỏ vào.
Nếu không rơi vào 4 trường hợp trên, hãy đóng tab hướng dẫn lại và quên chuyện đó đi. Lợi ích nhận được là quá nhỏ so với rủi ro quá lớn. Mình từng thấy một trang đứng top 1 từ khóa có 10.000 lượt tìm kiếm mỗi tháng. URL của nó là domain.com/view.php?id=4729. Xấu kinh khủng nhưng nó có 320 backlink uy tín. Sau khi đổi thành URL đẹp, nó rơi xuống trang 3 và một năm sau vẫn chưa bao giờ quay lại top 1 nữa.
Quy trình thay đổi URL không mất thứ hạng
Nếu bạn vẫn quyết định phải đổi, thì đây là quy trình đúng mình đã áp dụng hơn 70 lần với tỷ lệ thành công trên 90%:
- Không đổi toàn bộ cùng lúc: Đổi từng nhóm 10-15 đường dẫn mỗi tuần. Theo dõi 7 ngày trước khi tiếp tục.
- Luôn dùng chuyển hướng 301 vĩnh viễn: Tuyệt đối không dùng 302 hay bất kỳ loại nào khác.
- Gửi lại URL cũ lên GSC: Để Google thu thập lại và nhận diện lệnh chuyển hướng nhanh hơn.
- Cập nhật Internal Link: Sửa tất cả liên kết nội bộ trỏ thẳng vào URL mới, đừng để chúng đi qua trung gian 301.
- Giữ nguyên nội dung: Không thay đổi tiêu đề hay nội dung trong ít nhất 1 tháng sau khi đổi URL.
Và cuối cùng: cái mà tất cả bài hướng dẫn đều che giấu
Sau 10 năm làm nghề, mình rút ra một quy tắc: Cách tối ưu url tốt nhất trên thế giới là không thay đổi URL. Google không quan tâm đường link đẹp hay xấu, Google quan tâm nó có ổn định hay không. Mọi người cứ chạy theo những mẹo nhỏ mà quên mất rằng sự ổn định mới là thứ tạo nên uy tín với công cụ tìm kiếm.
Nếu bạn có thời gian hôm nay, đừng đi đổi URL. Hãy đi viết thêm một bài viết tốt, xây thêm một backlink chất lượng. Đó mới là thứ thực sự di chuyển kim chỉ số của bạn.
Hôm nay mình nói nhiều quá, nhưng mình thấy quá nhiều người bị thiệt hại nặng nề vì chuyện này. Mong là sau khi đọc xong, bạn sẽ có cái nhìn tỉnh táo hơn trước khi quyết định thay đổi bất cứ đường dẫn nào.
Leave a Reply